Hiện tượng phách

Có hai nguồn âm có tần số f1 ,f2 có độ lớn xấp xỉ nhau. Khi đồng thời hai âm nay ta sẽ thấy như ví dụ dưới đây:


Hãy mô tả âm bạn đã nghe được về mặt cường độ!

Nếu bạn thấy được độ lớn của âm tổng hợp biến đổi tuần hoàn theo thời gian tức là bạn có đôi tai tốt. Hiện tượng này ta gọi là hiện tượng phách.

Nó được giải thích dựa trên sự tổng hợp hai sóng âm.

Hai nguồn âm trong mô phỏng này có biên độ bằng nhau(li độ x₁(t) và x₂(t)) và có tần số có thể thay đổi được. w = 2pi .t


Ly độ âm tổng hợp là tổng các ly độ (x = x₁ + x₂).


Đồ thị dưới cùng mô tả hàm x(t) của li độ dao động theo thời gian. Ta dễ thấy được rằng biên độ dao động của sóng âm tổng hợp biến thiên tuần hoàn.

Tần số phách:





Để hiểu rõ hơn hiện tượng này ta xét sự tổng hợp hai dao động theo mô phỏng dưới đây:

f₁ =500 Hz
f₂ = 550 Hz

tần số phách : f = |f₁ - f₂| = 50 Hz

Trong đời sống đôi khi ta cũng bắt gặp hiện tượng này,ví dụ khi nghe âm phát ra từ các động cơ máy bay hoặc trong âm nhạc.

Physik-Applets

http://www.vatlysupham.com/java/ph14vn/schwebung.htm
© Walter Fendt, 2. November 2000
Chỉnh lần cuối: 20. 3.2004
Người dịch :NVB